|
KRYQĖZIMI DHE
RINGJALLJA E JEZUSIT
SIPAS KATĖR UNGJIJVE
Senad Maku
Po tė shikohet jeta dhe veprimtaria e Jezu Krishtit
nė Bibel, do tė gjejmė shumė kundėrthėnie, mospėrputhje nė
mes katėr ungjijve dhe Dhjatės sė Re nė pėrgjithėsi. Por ne
jemi pėrcaktuar nė pjesėn e fundit, apo ditėt e fundit tė
jetės, kinse tė Jezusit. Nė kėtė temė dua tė pėrmendi
rrjedhen e kryqėzimit deri tek ringjallja e Jezusit dhe
ngritja e tij ne qiell nė bazė tė katėr ungjijve, tė cilėt
nuk jan dakord rreth njėri tjetrit dhe gjithėsecili e shpreh
dhe e tregon ngjarjen nė mėnyrėn e vet dhe kėtu do tė vėreni
se sa ėshtė e vėrtetė ngjarja qė e pėrshkruajnė kėto katėr
ungjij.
Do tė gjeni shumė kundėrthėnie,mospėrputhje nė mes tė
ungjillit tė Mateut,Markut,Llukės dhe Gjonit, gjė qė do tė
vėreni edhe vet saktėsin e tyre,qė kinse Bibla ėshtė fjalė e
Zotit,po qėse tė ishte prej Zotit nuk do tė kishte
kundėrthėnie nė mes ungjijve,por kėtu shihet se e ka prek
dorė e njeriut dhe njeriu gabon.
Kėtė e cek edhe Kurani nė surėn En-Nisa,ajeti 82 ku thotė
Zoti i Madhėruar:
A nuk e pėrfillin
ata(me vėmendje) Kuranin? Sikur tė ishte prej dikuj tjetėr
,pėrvec prej Allahut,do tė gjenin nė tė shumė kundėrthėnie.
Kėtu vėrejmė se pot ė ishte libėr i Zotit sic ėshtė shpallur
bibla nuk do tė kishte kundėrthenie,por me kalimin e kohės
njerėzit e demaskuan,e larguan fjalėn e Zotit dhe vurėn
mendimet e tyre.Kėshtuqė tani ka kundėrthėnie nė cdo fjalė
apo citat tė bibles duke filluar nga Dhjata e vjetėr dhe
duke mbaruar nė Dhjatėn e re.
Kėtu do tė pėrmendim vec procedura e kryqėzimit dhe deri te
ringjallja dhe ngritja nė qiell tė Jezusit sipas katėr
ungjijve.
Ungjijt na rrėfejnė se njerėzit qė e kishin arrestuar
Jezusin e cuan tė lidhur nė pallatin e kryepriftit Kajafa (Mateu
26:57) ku e morėn nė pyetje.
Do tė vėrejmė mospėrputhjet dhe dallimet egzistuese ne mes
katėr ungjijve qė flasin mbi ndodhin e Jezusit.Duke ja
filluar nga dėshmitarėt qė dėshmojnė kundėr Jezusit e deri
nė fund tek ngritja e tij nė qiell.
Rreth dėshmitarėve:
Sipas Mateut 26:60 thotė: Por nė fund u paraqitėn dy
dėshmitarė tė rremė.
Sipas Markut 14:57 thotė: Atėher disa u ngritėn dhe
dėshmuan rrejshėm kundėr tij.
Sipas Llukės, dhe sipas Gjonit: Nuk i pėrmend dėshmitarėt.
Jezusi pyetėt:
Mateu 26:63 thotė: Tė na thuash nėse ti je krishti,Bir i
Perėndisė.
Marku 14:61 thotė: A je ti krishti,Biri i tė Bekuarit.
Lluka 22:67 thotė: Nėse je ti krishti,na e thuaj.
Gjoni 18:19 thotė: Por kryeprifti e pyeti Jezusin pėr
dishepujt e tij dhe pėr doktrinėn e tij.
Pėrgjigja e Jezusit:
Mateu 26/64: Ti po thua.
Marku 14/62: Dhe Jezusi tha:Unė jam.
Lluka 22/67-68: Edhe sikur tjua thoja,nuk do ta
besonit.Edhe sikur t,ju pyesja,ju nuk do tė mė pėrgjigjeshit
dhe as nuk do tė mė linit tė shkoja.
Gjoni 18/20: Unė i kam folur haptas botės.
Juda Tradhtari dhe
vdekja e tij:
Mateu 27/4-5: Duke thėnė:<<Mėkatova duke tradhtuar gjakun e
pafaj>>. Po rata thanė:<<Po ne cna duhet? Punė pėr ty!>>.
Dhe ai, mbasi i hodhi siklat prej argjendi nė tempull, u
largua dhe shkoi e u var nė litar.
Marku, Lluka dhe Gjoni nuk e pėrmendin kėtė rast.
(Kurse ne letrat e Palit tregohet se Juda vdiq prej vdekjes
natyrale)
Pilati e pyet tė
arrestuarin:
Mateu 27/11, Marku 15/2, Lluka 23/3: A je ti mbret i
Judenjve? Dhe Jezusi iu pėrgjigj dhe tha : Ti po thua. «
Gjoni 18/33-34 : «A je ti mbret i judenjve ? Jezusi iu
pėrgjigj : E thua ti nga vetja, apo tė kanė thėnė tė tjerėt
pėr mua ? »
I pandehuri a u pėrgjigj ?
Mateu 27/14, Marku 15/5, Lluka 23/9 , tregojnė se Jezusi nuk
u pėrgjigj fare.
Gjoni 18/36 : « Jezusi u pėrgjigj : « Mbretėria ime nuk
ėshtė e kėsaj bote ; po tė ishte mbretėria ime e kėsaj bote,
shėrbėtorėt e mi do tė luftonin qė tė mos u dorėzohesha
Judenjėve ».
Sipas Gjonit Jezusi u pėrgjigj !
Cka bėn mbasi e
zhveshen tė pandehurin:
Mateu 27/28: I hodhėn mbi trup njė mantel tė kuq.
Marku 15/17: E veshėn nė porpur.
Gjoni 19/2: dhe i veshėn sipėr njė mantel tė porpurt.
Lluka nuk ėshtė i informuar!
Pastaj cka i bėnė tė
arrestuarit:
Mateu 27/29: Dhe i thurėn njė kurorė me ferra, ia vunė mbi
krye dhe ia dhanė njė kallam nė dorėn e djathtė.
Marku 15/17: Si thurėn njė kurorė me ferra, ia vunė mbi
krye.
(Marku nuk e pėrmend shkopin)
Gjoni 19/2: dhe ushtarėt thurėn njė kurorė me gjemba, ia
vunė mbi krye. (As Gjoni se pėrmend shkopin)
Lluka as qė din pėr kėtė.
Kend e detyruan ta
mbajn kryqin Jezusin apo Simonin:
Mateu 27/32, Marku 15/21, Lluka 23/26: Simonin
Gjoni 19/17: Jezusin
Cka i dhanė Jezusit
pėr tė pirė?
Mateu 27/34: I dhanė tė pijė uthull tė pėrzier me vrer.
Marku 15/23: I dhanė tė pijė verė tė pėrzier me mirrė.
Lluka 23/36 dhe Gjoni 19/29 tregojnė se I dhan vec uthull.
A piu i arrestuari?
Mateu 27/34: por ai, mbasi e provoi nuk deshi ta pinte.
Marku 15/23 : «por ai nuk e morri ».
Lluka dhe Gjoni nuk e pėrmendin.
Koha e kryqėzimit:
Sipas Markut 15/25: (ora e tretė)
Sipas Gjonit 19/14: (ora e gjashtė)
Mateu, Lluka nuk e pėrmendin kohėn.
Mbishkrimi nė kryq:
Mateu 27/37: Ky ėshtė Jezusi, mbreti i Judenjėve.
Marku 15/26: Mbreti i Judenjėve.
Lluka 23/38: Ky ėshtė mbret i Judenjėve.
Gjoni 19/19: Jezusi Nazareas, mbreti i Judenjėve.
A ju lut Jezusi Atit
qė tė parandalonte kryqėzimin?
Mateu 26/39, Marku 14/36, Lluka 22/42 : (PO)
Gjoni 12/27 : (JO)
Cka tha i kryqėzuari
:
Lluka 23/34 : « O Atė, fali ata sepse nuk dinė ēbėjnė ».
Gjoni 19/26: O grua, ja biri yt.
Mateu, Marku nuk e pėrmendin.
I Kryqėzuari klithi
me zė tė lartė:
Mateu 27/46: Eli, Eli, Lama sabaktani ?
Marku 15/34 : « Eloi, Eloi, Lama sabaktani » ?
Lluka 23/46 : « O Atė nė duart tuaja po e dorėzoj frymėn
time ».
Gjoni 19/30 : « U Krye ».
Kush e vėshtronin
nga larg tė kryqėzuarin?
Mateu 27/56: Maria Magdalena, Maria, nėna e Jakobit dhe e
Joseut dhe nėna e bijve tė Zebedeut.
Marku 15/40: Mari Magdalena dhe Maria, nėna e Jakobit tė
vogėl tė Joses dhe Salomeja.
Lluka 23/49: Tė gjithė tė njohurit e tij dhe gratė.
Gjoni 19/25: Nėna e tij dhe motra e nėnės sė tij, Maria e
Kleopas dhe Maria Magdalenė.
Sa njerėz e morrėn
kufomėn?
Mateu, Marku dhe Lluka thonė Jozefi.
Gjoni 19/39-40: thotė dy njerėz: Jozefi dhe Nikodemi.
Cilat ishin gratė qė
vizituan varrin?
Mateu 28/1: Maria Magdalena dhe Maria tjetėr shkuan pėr ta
parė varrin.
Marku 16/1: Maria Magdalena dhe Maria, nėna e Jakobit dhe
Salomeja ».
Lluka 24/1 : « Me gra tė tjera shkuan te vorri ».
Gjoni 20/1: Maria Magdalena shkoi te varri.
A ra ndonjė tėrmet i
fuqishėm ?
Mateu 28/2: Dhe ja, ra njė tėrmet i madh.
Marku, Lluka dhe Gjoni nuk dinė asgjė pėr tėrmet, cudi qe
nuk iu eshte dridhur toka ketyre!
Sa engjuj ishin tė
pranishėm tek varri?
Mateu 28/2-3: (Njė engjull)-- Marku 16/5: (Kėtu e quan njė
djalosh)
Lluka 24/4: (Lluka i quan dy burra)-- Gjoni 20/12: (Kurse
Gjoni i quan dy engjuj).
Jezusi kujt iu shfaq
sė parit?
Mateu 28/1-9: (Maria Magdalena dhe Maria tjetėr)
Marku 16/9 dhe Gjoni 20/11-14 : (Maria Magdalenės).
Lluka 24/13-15 : (Dy dishepujve)
Kush i lajmėroi
Apostujt pėr ringjalljen e Jezusit?
Mateu nuk pėrgjigjet.
Marku 16/9-10: Maria Magdalena
Lluka 24/10 : « Tė gjitha Gratė »
Gjoni 20/19 : « erdhi Jezusi dhe u prezantua nė mes tyre »
Nė cilin vend Jezusi
u shfaq pėr herė tė parė ?
Mateu 28/9 : Mateu nuk e tregon vendin.
Marku nuk e precizon vendin e shfaqjes.
Lluka 24/13-15: nė mes Emausit (fshat) dhe Jerusalemit.
Gjoni 20/11-16: Gjoni tregon afėr vorrit.
Sa herė u shfaq
Mesia?
Mateu thotė dy herė: Mateu 28/9, Mateu 28/16
Marku thotė tri herė: Marku 16/12, Marku 16/12, Marku 16/14
Lluka thotė dy herė: Lluka 24/13-15, Lluka 24/36
Gjoni thotė katėr herė: Gjoni 20/11-14, Gjoni 20/24, Gjoni
20/26, Gjoni 21/1
Sa herė Jezusi iu
shfaq apostujve duke qenė sė bashku?
Mateu 28/16, Marku 16/14 dhe Lluka 24/36: (Njė herė)
Gjoni 21/14: (Tri herė)
Jezusi a u tha
nxėnėsve tė Pagėzoni nė Emėr tė Atit e tė birit e tė
shpirtit tė shenjtė?
Mateu 28/19: Shkoni, pra, dhe bėni dishepuj nga tė gjithė
popujt duke i pagėzuar nė emėr tė Atit e tė Birit e tė
Frymės sė Shenjtė.
Marku, Lluka dhe Gjoni nuk e pėrmendin kėtė pagėzim. Pse?
Cka u tha Jezusi
nxėnėsve gjatė takimit tė tij tė parė?
Mateu tri fjali-Mateu 28/18-20 --Marku pes fjali-Marku
16/14-18
Lluka pes fjali-Lluka 24/44-48 --Gjoni tri fjali-Gjoni
20/21-22
Kėto fjali qė i cekin kėto ungjij dallojn nga njera tjetra e
fjalimit tė Jezusit,as njėra nga katėr ungjij nuk jan tė
njėjt. Cfar mospėrputhjeve nė katėr ungjijt.
Cka bėri Jezusi
pas pėrfundimit tė takimit me Apostujt?
Mateu nuk thotė kurgjė.
Marku 16/19 : « Zoti Jezus, pra, mbasi u foli, u ngrit nė
qiell dhe u ul nė tė djathtė tė Perėndisė ».
Lluka 24/50-52: Lluka thotė i bekoi, u ngrit nė qiell dhe
ata u kthyen nė Jerusalem me gėzim tė madh.
Gjoni thotė u takuan disa herė, mirėpo nuk pėrmendi se Mesia
u ngrit nė qiell.
Kėshtu kuptojmė se ungjijt nuk janė unanim mes veti, duke
filluar nga dėshmitarėt e rrejshėm, numri i tyre, pyetjen qė
i parashtroj kryeprifti, tė gjitha kėto mospajtime hedhin
njė hije tė dyshimit rreth tė vėrtetės, autencitetit tė
tyre. Poashtu mospajtimi rreth mantelit, kurorėn prej
ferrave, talljet, bajtjen e kryqit, nė pijen, me tė
pranishmit, mbishkrimi qė ndodhi mbi kryq dhe cfar shkruhej
mbi tė, nė klithjen e tė kryqėzuarit dhe se cka tha.
Mospajtim nė cdo cėshtje !!! Ndodhi apo nuk ndodhi !!!
Mospajtimi rreth kohės sė vizitės sė varrit, nė numrin e
grave qė e vizituan varrin, nė emrat e tyre, ndodhia e
tėrmetit, nė numrin e engjujve tek varri, vendin e shfaqjes
sė Jezusit, numrin e shfaqjes sė tij, mospajtime nė cdo
cėshtje, nė kohėra, vende, individė, nė ngjarje.
Gjithashtu mospajtime rreth shfaqjes sė Mesisė para
apostujve, numrin e shfaqjes, nė pagėzimin pėrmes trinisė, e
shumė e shumė mospajtime tė tjera qė nuk i pėrmenda por edhe
nė mospajtimin nė ngritjen e Jezusit nė qiell.Cka mund tė
konkludojmė pėr njė rrefim nė tė cilin katėr ungjilltorėt
nuk janė unanim nė mes veti ?!
Konkluza ėshtė se rrėfimi ėshtė njė trillim i thurur.
Nga e di gjykatėsi se dėshmitari ėshtė i rrejshėm?! Nga
kontradiktat e shumta qė hasen nė fjalėt e tij.
E kėshtuqė konkludohet se rrėfimi ėshtė i trilluar dhe nuk
ka tė bėjnė hic me kryqėzimin e Jezusit dhe me ringjalljen e
tij.
|